لغزشگاههاى انديشه : قرآن كريم كه خطاها و اشتباههاى بشر را در قضاوتها ذكر مىكند ، علل و موجبات واقع شدن در آن خطاها را نيز ذكر مىكند و خاطرنشان مىسازد كه اگر انسان مراقبت كامل نكند دچار خطا و اشتباه مىگردد . يكى از آن موارد ، پيروى از ظن و گمان به جاى علم و يقين است . قبل از ذكر اين دسته از آيات ، براى روشن شدن موضوع لازم است فرق اينها را ذكر كنيم . انسان هنگامى كه دربارهء قضيه اى مىانديشد ، از لحاظ گرايش ذهن به سوى قبول يا رد آن قضيه و گرايش نكردن به هيچ طرف ، يكى از حالات سه گانهء ذيل برايش پيدا مىشود : . 1 . شك و ترديد . 2 . ظن و گمان . 3 . علم و يقين . زيرا ذهن و دستگاه قضايى روح بشر به صورت مقياسى دقيق و ترازويى حساس است . هرگاه قضيه اى بر اين دستگاه عرضه بشود اگر آن قضيه فى حد ذاته روشن نباشد ، يعنى ذهن رابطهء موضوع و محمول را از خود موضوع و محمول در نيابد و قرينه و دليل خارجى كه يك طرف را از طرف ديگر سنگينتر كند نيز در كار نباشد ، طبعاً اين دستگاه به حالت آزاد و بىطرفى مىايستد و به هيچ طرف متمايل نمىشود ، عيناً مانند ترازوى حساس و دقيقى كه وزنه اى ولو كوچك در هيچ كفهء آن وجود نداشته باشد و يا دو وزنهء مساوى در هر دو كفه وجود داشته باشد كه قهراً به حالت تعادل مىايستد . نام اين حالت قضايى ذهن شك و ترديد است . و اگر قضيه اى كه بر اين دستگاه عرضه مىشود فى حد ذاته روشن نباشد و ذهن رابطهء موضوع و محمول را از خود موضوع و محمول در نيابد اما قرائنى به نفع يك طرف در كار است هرچند آن قرائن صد در صد قانع كننده نيست ، طبعاً ذهن به يك طرف مىچربد